6 Ağustos 2022 Cumartesi

Aşure ve Aşure Günü

   Hicri yeni yıl başladı, dolayısıyla Mübarek Muharrem ayına girmiş bulunmaktayız. Muharrem ayı biz Müslümanlar için çok önemlidir. Şimdi bu önemin neler olduğunu sırayla yazmaya başlayalım.

   MUHARREM AYI NEDİR?

   Muharrem, hürmet edilen anlamındadır. Bu niteleme Muharrem ayının faziletine, ilâhi feyz ve bereketinin bolluğuna işarettir. 

   Sözlükte ''haram kılınan, yasaklanan; kutsal olan, saygı duyulan'' anlamlarına gelen muharrem, savaşmanın haram kabul edildiği 4 aydan birinin adıdır.

   Muharrem ayının onuncu günü ise, tarihimiz ve hafızalarımızda  derin bir hüzün ile yer eden Aşure günüdür. Bu günde Hz Peygamberimizin torunu, Hz. Ali ile Hz. Fatıma'nın gözünün nuru olan Hz. Hüseyin'in yanında bulunan 70'den fazla müslümanla beraber Kerbelâ'da şehit edilmiştir.

   Kerbela'da şehit edilen Hz. Hüseyin ve arkadaşları, bu hadisedeki asil duruşları ve haksızlıklar karşısındaki onurlu mücadeleleri bütün müminlerin gönüllerinde taht kurmuştur. Hz. Hüseyin'e ve arkadaşlarına bu zulmü reva görenler ise, insanlığın ortak vicdanında mahkum edilmiştir.

   Bu üzücü hadise özellikle milletimiz başta olmak üzere, mezhebi ve meşrebi ne olursa olsun, bütün müslümanların yüzyıllardır dinmeyen büyük ortak acısı olmuştur.

   Muharrem ayında ihtiyacı olanlara yardım edip, sadakalar vermeliyiz. Bu ayda yapılan hayır ve hasenatlara, kat kat sevaplar yazılır. Bu ayda ayrıca akrabalar ziyaret edilmeli, ilim öğrenilmeli, yolda gördüklerimize selam verilmeli, çoluk çocuğu sevindirmeli, dualar okunmalı ve namazlar kılınmalıdır.

Aşure Muharrem
Aşure

   AŞURA NEDİR?

   Muharrem ayının onuncu günü, Âşûrâ diye adlandırılır. Hz. Peygamber Efendimiz risâletten (peygamberlikten) önce ve Medine'ye hicretinden sonra bu günde bir kaç defa oruç tutmuş, müslümanlara da tutmalarını emretmiş, ramazan orucunun farz kılınmasıyla birlikte bu orucu, isteğe bırakmıştır.

   Aşura, Hz. Nuh'tan itibaren bütün Sâmi dinlerde mevcut olan ve Câhiliye Arapları arasında da Hz. İbrahim'den beri önemli görülüp, oruç tutulan bir gündür.

   Aşure paylaşmanın, dayanışmanın, birlikteliğin ve sevginin ifadesi, bolluk ve bereketin simgesidir. Aşure'nin bu mecazi anlamı, toplumumuz için bugün her zamankinden daha fazla önem taşımaktadır.

   Milletimiz yüzyıllardır sürdürdüğü aşure geleneğiyle bugün de farklılıkların ahenk içindeki ortak tada katkı sağlamaları, birlik gibi kültürümüzün özünde hep var olan güzellikleri devam ettirme bilinciyle birbirinden farklı tatları aynı kazanda kaynatıp, aşure aşı yapmaya, birlikte yaşamanın sembolünü tadarken, muhabbeti paylaşmaya devam etmektedir. 

   Milletimizin komşularına, dost ve akrabalarına yılda 2 defa dağıttığı güzelliklerden biri kurban etinden pay verme, diğeri ise aşure ikramıdır. 

   ORUÇ HANGİ GÜNLERDE TUTULUR ?

   Müslümanlar'da kimi sünnet, kimi müstehap kimi de matem nitelemesiyle Muharrem ayında oruç tutmaktadır. Sünnet olarak tutulan oruçlar, Muharrem'in onu esas alınıp bir öncesi veya bir sonrası ile beraber tutulan Aşûra Muharrem oruçlardır.

   Hanefî ve Mâlikî mezheplerinde muharrem'in dokuzuncu günü ile birlikte onuncu günü ya da onuncu günü ile birlikte on birinci günü oruç tutulması sünnet kabul edilmiştir.

   Şâfiîler ise bu ayın dokuz ve onuncu günlerinde oruç tutmayı müstehap (Hz. Peygamberin bazen işleyip, bazen terk ettiği işler) sayar.

   Peygamber Efendimiz Muharrem ayının ilk 10 günü yada 9, 10 ve 11. günlerinde oruç tutanlara kat kat sevap yazılır  buyurmuştur. 

   Hanefî mezhebine göre muharremin sadece onuncu günü oruç tutulması, yahudileri taklit etme anlamına gelebileceği için mekruhtur. 

  Aşura Gününde 10 tane Peygambere Verilen İkram ve İhsanlar

- Hz. Musa'nın denizi yarması üzerine Firavun ve ordusunun sulara gömüldüğü gün

- Hz. Nuh'un Cudi Dağı'nın üzerine, gemiyi demirlediği gün

- Hz. Yunus'un balığın karnında kaldıktan sonra kurtulduğu gün

- Hz. Âdem'in yaptığı tövbesinin kabul olduğu gün

- Hz. İsa'nın dünyaya gelip, Allah C.C. tarafından semaya yükseldiği gün

- Hz. Yusuf'un kardeşleri tarafından atıldığı kuyudan, çıkarıldığı gün

- Hz. Davud'un yaptığı tövbesinin kabul olduğu gün

- Hz. İbrahim'in oğlu olan, Hz. İsmail'in doğduğu gün

- Hz. Yusuf'un hasretinden dolayı gözleri kapanan Hz. Yakub'un, gözlerinin görmeye başladığı gün

- Hz. Eyyûb'un hastalığından sonra şifaya kavuştuğu gün

  AŞURA GÜNÜ ile İLGİLİ HADİS-İ ŞERİFLER

- ''Ramazan orucundan sonra en faziletli oruç, Allah'ın değer verdiği ay olan Muharrem ayında tutulan aşure orucudur'' (Müslim, Sıyam, 202)

- ''Aşura günü orucunun önceki yılın günahlarına keffâret olacağını zannederim. (Tirmizi, Savm, 48

- ''Allah Rasulü Medine'ye hicret ettikten sonra da bu orucu tutmuş ve müminlere de onuncu günü ile birlikte, bir gün öncesi veya sonrası ile oruçlu olmalarını tavsiye etmiş... (Ahmed b. Hanbel, VI 244).

- ''Resul-i Ekrem haram ayları Zilkade, Zilhicce, Muharrem ve Recep olarak açıklamıştır. (Buhari, Meğazi 77). 

- ''Muharrem ayında oruç tut. Çünkü o, Allah'ın ayıdır. Onda öyle bir gün vardır ki, Allah o günde bir kavmin tevbesini kabul etmiş ve o günde başka bir kavmi de affedebilir'' (Tirmizi, Savm 40)

- ''Muharrem ayından bir gün oruç tutan kimseye, bir gününe karşılık otuz günlük sevap vardır''

- ''Her kim aşure gününde ailesine ve ev halkına ikramda bulunursa, Cenab-ı Hakda senenin tamamında onun rızkına bereket ve genişlik ihsan eder''.

   OSMANLIDAN GÜNÜMÜZE MUHARREM

   Osmanlı döneminde muharrem ayında devlet erkânı padişahın huzuruna çıkıp, yeni yılını tebrik edip, padişahtan ''muharremiyye'' denilen hediyelerini alırlardı. Daha sonra devlet erkânı kendilerine bağlı görevlilere ise, muharremiyelerini verirlerdi. Bundan hariç şairler yeni yıla ait manzumeler yazarlardı.

   Muharrem ayında tekke ve camilerde okunan Kerbelâ Vakası'na  dair ilahiler ''muharremiyye'' olarak isimlendirilmiştir. Günümüzde Mısır, Cezayir, Tunus ve Fas'da Muharrem ayında çeşitli kutlama törenleri düzenlenmektedir.

Aşure Günü
Aşure Günü

  AŞURE MALZEMELERİ

- 3 su bardağı buğday, aşurelik

- 1 su bardağı kuru fasulye

- 1 su bardağı kuru nohut

- 1 su bardağı kurumuş üzüm

- 6 tane incir

- 6 tane kayısı

- 6 tane su bardağı şeker

- 3 tek karanfil (cezvede kaynatılıp, suyu dökülmüş)

- Tarçın

- Kuru ceviz içi

   AŞURENİN YAPILIŞ TARİFİ

- Bir gece önceden buğday, fasulye ve nohut ayrı ayrı olarak ıslatılır

- Buğday iyice piştikten sonra, ayrı ayrı pişirilen nohut ve fasulye de katılarak belli bir süre daha kaynatılır.

- İçine şeker ve yıkanmış kuru üzüm ilave edilir

- Küçük şekilde doğranmış incir ve kayısılar eklenir

- Beş dakika daha pişirildikten sonra, karanfil karışımın içine eklenir

- Pişen aşure sıcak olarak, kâselere alınır

- Üzeri ceviz ve tarçınlarla süslenir

   Ülkemizin her yöresinde aşure yapılmakta olup, aşurenin içindeki malzemeler yöreden yöreye değişmektedir. Bazı yörelerimizde aşureye farklı olarak, şu malzeme ve süsleme ürünlerinden de eklenmektedir;

   YÖRELERE GÖRE DEĞİŞEBİLEN, İLAVE MALZEMELER

   Bakla, börülce, mısır, gül suyu, yaban mersini, fındık, portakal kabuğu

   YÖRELERE GÖRE AŞURE ÜZERİNE EKLENEN, İLAVE MALZEMELER

   Nar, susam, pekmez, fıstık, fındık, gül yaprakları, nar, zencefil, zerdeçal, dövülmüş ceviz, kayısı çekirdeği

   Bilgilerimize ilave bilgiler katan bir yazımızın daha sonuna gelmiş bulunmaktayız. Kerbela'da şehit olan tüm müslümanları rahmetle yad ediyor, ruhlarına birer Fatiha okuyarak dualar ediyoruz. Tüm dünyadaki müslümanların ise birlik olmasını, provokasyon tarzı olaylar karşısında oyunlara gelmemesini herkesten bekliyoruz. Bu niyetlerimizle başka bir yazımızda daha görüşmek üzere herkese Saygılar sunarız...



Kaynaklar; wwwtcbbgovtr (resim), wwwdiyanetgovtr, wwwdiyanethabercomtr, wwwkulturportaligovtr 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Öne Çıkan Yayın

Boru Hatları ile Türkiye'nin, Dünyadaki Önemi