- Refrakter tuğlasında (ateş tuğlası).
Dünyada şu an yaklaşık 25.000 ton bar karbür kullanılmaktadır.
Birde nanobor vardır, oda nükleer teknolojide kullanılan ürünlerin hammadde ihtiyacı olarak planlanmaktadır.
- FERRO BOR TESİSİ, ETİ MADEN.
Ferro bor nedir ne işe yarar, ferro bor ne işe yarar, ferro bor ne demektir: Ağırlık bakımından % 10-20 arası bor ihtiva eden bir demir - bor alaşımıdır. Kullanım alanı olarak çelik, dökme demir, sürekli manyetik malzemeler ve amorf metallerin üretiminde kullanılmakta olup dünyada en çok çelik üretiminde kullanılmaktadır.
Yıllık 800 ton üretim kapasiteli olacak olan ferrobor tesisinin inşaatına 17 Eylül 2022 tarihinde Bandırma'da başlanıldı, hedef 1 yılda bitirmek olacak. Amaç kaynaktan uç ürüne bor cevherine katma değer eklemektir. Ferrobor'un tonu ise yaklaşık 8.000 ile 10.000 dolar arasında olacaktır.
- LİTYUM KARBONAT TESİSİ, ETİ MADEN.
Lityum karbonat nedir ne işe yarar, lityum karbonat ne ise yarar, lityum karbonat ne demektir: Lityum pillerinde (araba bataryası, telefon ve bilgisayar bataryaları, piller) kullanılan ham maddedir. Ayrıca lityum dünyada, çok bulunan bir maden de değildir. 2020 yılında dünyada ilk kez sıvı bor atıklarından lityum üretimine, Eskişehir Kırka'da ki pilot tesislerde (yıllık 10 ton kapasiteli) başlanılmıştır.
Lityum üretimi 3 yıllık bir ar-ge çalışmasının ürünü olup, %100 Eti Maden'e özgü bir yöntemle dünyada ilk defa kullanılan bir teknik sayesinde atıklardaki bor ve lityum ayrıştırıldı. Böylece yıllarca atık olarak depoladığımız ürünlerin içindeki lityumu, geri kazanma beceri ve yeteneğini kazanmış olduk. Bunun patentini almak için gereken prosedürler başlamıştır.
Bu pilot denemeden sonra yıllık toplam kapasiteleri 700 ton olan 2 fabrikanın inşaatına Eskişehir ve Bandırma'da başlanacaktır. Şimdiden hayırlı olsun diyelim.
- NUROL TEKNOLOJİ TESİSİ.
Bu firmamızda şu ürünler üretilmektedir:
- Alümina Seramik; Zırh yapımında kullanılmaktadır, 2.000 derecede bile erimiyor.
- Silisyum Karbon Seramik; Aşınmaya karşı malzemeye koruyuculuk sağlamaktadır.
- Bor Karbür Seramik; Bu ürün dünyada sadece Amerika ve İsrail'de vardır. 3. olarak ta Türkiye'de bulunmakta olup, tonu ise 90.000 dolardır. Zırh ve bir çok ürünün yapımında kullanılmaktadır.
Bu fabrikada hem kompozit, hem de seramik malzemeler üretilmektedir. Bu malzemeler zırh çeliğin yerine kullanılacak olup hem daha hafif, hem de daha koruyucu olacaktır. Böylece hem insanların, hem de araçların korunmasında kullanılacaktır.
- NADİR TOPRAK ELEMENTLERİ TESİSİ.
Nadir toprak elementi nedir ne işe yarar, Nadir toprak elementi ne demektir, Nadir toprak elementi nedir ne ise yarar, Nadir toprak elementi ne işe yarar, Nadir toprak elementleri nelerdir: Nadir Toprak Elementleri (NTE) kimyasal, manyetik ve optik özelliklere göre benzer özellikler gösteren 15 tane lantanit ile itriyum ve skandiyumdan oluşan toplam 17 tane elemente verilen genel bir isimdir. Nadir toprak elementleri modern malzeme ve enerji teknolojilerinin vazgeçilmezidir.
Nadir toprak elementleri nerelerde kullanılır: NTE'ler kullanıldığı malzemeye üst düzey mekanik, manyetik, elektrik ve optik özellikler kazandırmaktadır. Kullanım alanları olarak ise mıknatıslar ve alaşımlar gelmektedir. Bu mıknatıslar elektrikli motorlar ve rüzgar türbinlerinde kullanılmaktadır.
Türkiye'de nadir toprak elementi var mı, Türkiye'de NTE var mı, Türkiye de nadir toprak elementleri var mı, Türkiye'de nadir toprak elementi rezervleri var mı: Eti Maden İşletmeleri tarafından Eskişehir Beylikova'da bulunan basnazit cevherinin işletilmesi için pilot tesis inşaatı (1200 ton/yıl kapasiteli) devam etmektedir. Buradan çıkacak sonuca göre tesis çalışma planları yapılacaktır. Bu bölgede 694 milyon ton rezerv olduğu tespit edilmiş olup, dünyanın en büyük ikinci rezervi olarak kayıtlara geçmiştir. Önemli olan ham maddeyi bulup satmak değil, onu işleyerek özel ürünlere dönüştürüp katma değerli ürün olarak satmaktır. Ülkemizde NTE alanında yapılan çalışmaları izlemek ve teşvik etmek amacıyla ayrıca Nadir Toprak Elementleri Araştırma Enstitüsü (NATEN) kurulmuştur.
Nadir toprak elementi ile ne yapılır, nadir toprak elementleri ne işe yarıyor: Alaşım ve mıknatıslar. Bu mıknatıslar rüzgar türbinleri ve elektrikli motorlarda kullanılmaktadır.
Nadir toprak elementleri dünyada nerelerde bulunur: Çin, Türkiye, Brezilya, Vietnam, Rusya, Avustralya, Abd, Grönland.
Nadir toprak elementleri Türkiye de nerelerde bulunur ve işlenir, Türkiye nadir toprak elementleri rezervi: Eskişehir Beylikova.
- LİTYUM İYON SİLİNDİRİK PİL ÜRETİM TESİSİ.
Lityum iyon nedir, lityum iyon pil nedir: Türk ordusuna güç veren Aspilsan tarafından kurulmuş olup, Avrupa'nın ilk üretim tesisidir. Şarj edilebilir piller, askeri teknolojiler, hibrit araçlar ve medikal gibi alanlarda da kullanılabilecektir. Günlük kapasitesi (şarj edilebilir lityum iyon 18650 silindirik pil) şimdilik 24.000 adettir. Üründe kullanılan hammaddelerin çoğu Türkiye'dendir.
Lityum iyon pil özellikleri: Bu piller -30 derecede bile çalışmaktadır. Tüm hakları Türkiye'ye ait olup bu ürünler telsizlerde, elektrik süpürgelerinde, elektrikli bisikletlerde, telekomünikasyondaki çoğu ürünlerde kullanılmaktadır.
- ALTIN ÜRETİM TESİSİ.
Ülkemizde altın üretme konusunda da yeni tesisler yapılmaktadır. Bunlardan sonuncusu, Bilecik'te Gübretaş Maden Yatırımları tarafından yapılan Söğüt Altın Madeni Tesisi'dir. Bu tesiste başlangıçta yıllık 2.5 ton altın üretimi yapılacaktır. Maden sahasında yapılan çalışmalar sonucunda 109 ton altın kaynağı ile 60 ton altın rezervi tespit edilmiştir. Tesis tam kapasite ile çalışmaya başladığında ülkemizde altın üretimi yapan ilk 3 tesisten biri olacaktır.
Türkiye yıllık altın üretimi, Türkiye altın üretimi: 30-40 ton arasıdır yılda, hedef 100 tondur.
Dünyada yıllık altın üretimi: Yaklaşık 3.600 tondur.
- BAŞKA NELER YAPILIYOR ÜLKEMİZDE?
Yukarıda yazılan tesis ve ürünlerden başka yazılmayan çok önemli ürünlerde vardır. Bunların bazılarını maddeler halinde yazalım kısaca.
- Nikel, Titanyum ve Süper alaşımların tamamı ülkemizde yapılmaya başlanmıştır. Bunlar uçak motorlarında çok önemli yerlere sahiptir.
- Atak Helikopteri'nin güç modülü, ülkemizde üretilmeye başlanmıştır.
- Birinci nesil tek kristal alaşımların ötesinde, üçüncü nesil tek kristal kanatlarının dökülmesi.
- Ostenitik paslanmaz çelik üretiminin yapılması.
- İnconel 718 alaşımın üretilmesi.
ÖNEMLİ BAZI MADEN ve ÖZEL ÜRÜNLER HAKKINDA KISA BİLGİLER.
TORYUM nedir, ne işe yarar, toryum madeni ne işe yarar, toryum ne işe yarar, toryum ne ise yarar, toryum Türkiye:
Doğada serbest halde bulunmaz, yaklaşık 50 civarında mineralin yapısı içinde yer alır. Toryum sırasını bekleyen bir nükleer yakıt hammaddesi durumundadır, bunun en büyük nedeni nükleer yakıt çevriminin sorunudur. Yüksek erime noktasına sahiptir. Toryumun zenginleştirilmesi ile ilgili teknolojik sorunlar henüz çözülememiştir. Bu sorunların çözülmesiyle Türkiye toryum madenleri olarak önemli bir potansiyele sahip olacaktır. Dünyada yaklaşık 6.4 milyon ton rezerv var, Türkiye'de ise yaklaşık %6'sı bulunmaktadır.
URANYUM nedir ne işe yarar, uranyum ne işe yarar, uranyum ne ise yarar, uranyum Türkiye, uranyum madeni Türkiye:
Doğada serbest olarak bulunmayan uranyum, çeşitli elementlerle birleşerek uranyum minerallerini oluşturmaktadır. Genelde kayaçlar içinde ve sularda az miktarda bulunmaktadır. Uranyum nükleer enerji santral yakıtı ve nükleer patlayıcı olarak kullanılmaktadır. Dünyada yaklaşık 6 milyon ton uranyum kaynağı mevcut olup bunun sadece 12.000 tonu ülkemizdedir.
Uranyum Türkiye de var mı, uranyum Türkiye de varmı: Nevşehir, Yozgat, Manisa, Aydın, Uşak'ta vardır.
GRAFİT nedir ne işe yarar, grafit nerede kullanılır, grafit ne demektir, grafit özellikleri:
Yumuşak, dokunumu yağsı ve ince levhalar halinde bükülme özelliğine sahip bir karbon mineralidir. Rengi siyah ve gridir. Kurşun kalem yapımında, hareketli metal aksamların yağlanması işlemlerinde, ateşe dayanıklı olduğu için döküm sanayiinde, boyalarda, iyi elektrik iletkenliği nedeni ile elektrod ve motor fırçaların yapımında kullanılmaktadır. Ayrıca lastik, araba balataları, kibrit ve motor yağlarında katkı malzemesi olarakta kullanılmaktadır. Türkiye'de belli miktarda grafit yatakları mevcuttur.
GRAFEN nedir ne işe yarar, grafen kullanım alanları, grafen özellikleri, grafen nedir nerelerde kullanılır:
Karbon atomlarının altıgen dizildiği bir karbon formudur. Çok hafiftir, çelikten 200 kat daha dayanıklıdır, iyi bir şekilde elektriği iletir ve esnektir. Bataryalarda, sensörlerde, enerji üretiminde, havacılıkta, elektronik cihazlarda, kompozitlerde, transistörlerde ve bir çok yerde kullanılmaktadır. Lityum iyon pillere göre daha hızlı şarj olmaktadır. Ülkemizde grafen üretimine başlanmış olup bir nanomalzemedir.
Grafen Türkiye'de var mıdır: Ever, vardır.
BOROFEN nedir ne işe yarar, borofen ne işe yarıyor, borofen özellikleri:
Enerji'de verim ve kapasiteyi ciddi oranda artıran üründür. Borofen uygulanan bir araba bataryasının kapasitesi %60 ile %70 arası artıyor, ayrıca daha kısa sürede şarj olmasına sebep oluyor. Bu nedenle grafenden daha iyi bir süper malzeme olduğu konuşulmaktadır. Grafenden daha güçlü olduğu için balistik uygulamalarda kullanılabilir. Antiradar (radara yakalanmama) konusunda kullanılması için çalışmalar vardır. Dünyada borofeni üreten çok az sayıda ülke vardı, artık Türkiye'de de var.
LEONARDİT nedir ne işe yarar, leonardit gübre nedir:
Tarım için bulunan çok önemli bir madendir. Gübrenin alternatifi olup, dünyada en çok maden Türkiye'de bulunmaktadır. İşlenerek yapılan ürünle, topraklarımıza çok faydası olacaktır. Mesela verim artışı, sağlıklı ürünler, toprağın su tutmasının artması ve çevreye zararsız olması söylenebilir.
MOLİBDEN MADENİ nedir ne işe yarar, molibden özellikleri, molibden ne işe yarar:
Atom numarası 42, gümüş beyazı renginde, atom ağırlığı 95.95 ve yoğunluğu 10.2 olan metalik bir elementtir. Kuvvetli karbür oluşturma özelliği nedeni ile çelikle meydana getirdiği alaşımlarda önemli bir fonksiyonu vardır.
Molibden madeni Türkiye de nerede çıkarılır: Kütahya, Bursa, Bilecik, Elazığ, Yozgat.
SONUÇLAR.
Bir hammaddeyi bulmak bizleri ne kadar çok sevindiriyorsa onu özel tekniklerle işleyip yüzlerce hatta binlerce kat değerinde özel ürün olarak satmak ülkemizi daha çok sevindirecektir. Hem ülkemiz daha çok kazanacak, hem de dünyada pandemi veya savaş gibi bir durum olduğunda dışa bağımlı olmayacağız. Yani hem çok kazanacağız, hem de bağımsız olacağız. Buda çok çalışarak ve teknolojiyi uzaktan değil de, yakından takip ederek olur. Bu teknolojileri bugünlere kadar geliştiren ve destekleyen a'dan z'ye herkese teşekkür ederiz. Türkiye büyüdükçe, hepimiz büyürüz.
Madenlerle ilgili merak edilen sorular ve cevaplar:
* En değerli maden nedir kısaca bilgi: Herkes tarafından bilinenleri altın, platin, elmas ve lityumdur. Ama başka madenler vardır, detaylar yukarıda yazılıdır.
* Altından daha değerli madenler var mıdır: Evet vardır.
* Cam seramik temizlik ürünleri tarım ve tutkal üretiminde kullanılan maden nedir, tekstil tarım seramik temizlik ürünlerinin yapımı ve uçak yakıtlarında kullanılmaktadır, bu maden nedir: Bor madenidir.
* Bor değerli mi: Katma değerli ürün yapınca çok değerli olur.
* Ülkemizde çok bulunan ve uzay teknolojisinde kullanılan değerli maden hangisidir: Bordur, bunun yanında değerli başka madenlerde vardır ama sınırlı sayıdadır titanyum, nikel, krom gibi.
* Pil yapımında kullanılan maden, Pil yapımında kullanılan bir madendir, Pillerin yapımında kullanılan maden: Lityum, kobalt, çinko, nikel, manganez, kadmiyum, kurşun, grafit.
* Otomobil parçaları ve pil yapımında kullanılan maden: Nikel, çinko, lityum.
* Madenler hammadde olarak kullanılır mı: Evet, kullanılır.
* Dünyada en çok kullanılan maden, dünyada en çok bulunan maden: Demir ve çelik.
* En sert madenler sıralaması: Grafen, lonsdaleit, wurtzite bor nitrür, elmas, tungsten, osmiyum, krom/kobalt nikel alaşımları.
* Nikel maden midir: Evet, madendir.
* Madenler nerededir: Ülkemizin farklı illerinde ve dünyanın farklı bölgelerinde değişik madenler bulunmaktadır.
* Taş toprak bakır tunç demir sıralaması nedir: Taş, toprak, bakır, tunç ve demirdir.
* Evrende en az bulunan maden hangisidir, evrende hangi maden daha az bulunur: En az element Astatin, en az doğal maden Fransiyum, en az sanayi ve teknolojide Nadir elementleri bulunur.
Not: Bu yazımızı Türkiye'de madenler pdf, Türkiye de madenler pdf olarak yapıp, çalışmalarınızda kullanabilirsiniz.
Ülkemiz için çok önemli olan bir yazının sonuna gelmiş bulunmaktayız. Bu yazımızda hammadde olan ürünleri özel üretim yöntemleri kullanarak, çok değerli ürünler haline getirip, neler kazanacağımızı öğrenmiş olduk. Öğrendiğimiz bu bilgileri başkaları ile de paylaşırsanız, çok iyi olacak. Bu dileklerimizle herkese teşekkür eder, başka bir yazımızda daha görüşmek üzere hepinize Saygı ve Selamlarımızı sunarız... 19-03-2023
NOT 1: Bu yazımızı 19 Mart 2023 tarihinde hazırlamıştık. Erzincan İliç'te olan toprak kaymasından sonra yapılan eleştirilere karşı, 15 Şubat 2024 tarihinde şunu yazmak istedik.
- Bir maden bölgesinde kaza oldu diye tüm madenler kapatılırsa,
- Bir tekstil fabrikasında kaza oldu diye tüm fabrikalar kapatılırsa,
- Bir tarım işletmesinde kaza oldu diye tüm işletmeler kapatılırsa,
- O zaman bizler tüketim için nereden satın alacağız, yurt dışından mı alacağız? Mesela yıllık altın talebi yaklaşık 250-300 ton arasıdır, üretim ise yaklaşık 30-40 tondur. Bu verilere göre rakamların büyüklüğünün hesabını sizler yapın.
Bu kısa detaylardan sonra diyoruz ki, önemli olan İŞ GÜVENLİĞİNİN çok iyi şekilde sağlanması gerekir. İş güvenliği ne kadar iyi olursa her alanda hem üretimlerimiz artar, hem de ithalata mecbur kalmayız.
Kaynaklar: enerji bakanlık, sanayi bakanlık, enerji bakanı Fatih Dönmez twitter, twitter tc enerji, eti maden site, mta site, nurol teknoloji Mustafa Varank video, haber izlenimleri, tei Mustafa Akşit açıklamaları, madenler nedir 4. sınıf, ANALİZLER, ülkemizde cikarilan madenler.